THU HỒI ĐẤT LÀM DỰ ÁN: KHI NÀO ĐƯỢC BỒI THƯỜNG, KHI NÀO KHÔNG?

THU HỒI ĐẤT LÀM DỰ ÁN: KHI NÀO ĐƯỢC BỒI THƯỜNG, KHI NÀO KHÔNG?

Trong quá trình phát triển hạ tầng, nhà nước có thể thu hồi đất để thực hiện các dự án kinh tế – xã hội, quốc phòng, an ninh… Tuy nhiên, không phải ai bị thu hồi đất cũng được bồi thường. Việc này phụ thuộc vào tình trạng pháp lý của đất và mục đích thu hồi.

1. Khi nào người dân được bồi thường về đất?

Theo Luật Đất đai hiện hành, người sử dụng đất được bồi thường nếu đáp ứng đủ 2 điều kiện sau (Điều 95 LĐĐ hiện hành):

Đất bị thu hồi vì mục đích quốc phòng, an ninh, phát triển kinh tế – xã hội vì lợi ích quốc gia, công cộng;
Người sử dụng đất có quyền sử dụng hợp pháp, tức là: Có Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ); Hoặc đủ điều kiện được cấp sổ đỏ nhưng chưa kịp cấp; Sử dụng đất ổn định, không tranh chấp. Khi đó nhà nước thu hồi đất để thực hiện các dự án thì người dân được bồi thường như sau (Điều 96-100 LĐĐ hiện hành);
Bồi thường về đất theo giá do Nhà nước quy định tại thời điểm thu hồi;
Bồi thường tài sản trên đất (nhà ở, cây trồng, vật kiến trúc…) Điều 102 – 104 LĐĐ hiện hành; – Có thể được hỗ trợ tái định cư nếu phải di dời chỗ ở ( Khoản 8 Điều 111 và Khoản 3 Điều 105 LĐĐ hiện hành).

2. Vậy trường hợp nào người dân không được bồi thường về đất?

Người bị thu hồi sẽ không được bồi thường nếu thuộc các trường hợp sau (Điều 101, 105 LĐĐ hiện hành):

Đất lấn chiếm, sử dụng sai mục đích, trái pháp luật;
Trường hợp không đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất theo quy định của Luật này, trừ trường hợp quy định tại Khoản 3 Điều 96 của Luật này;
Đất được Nhà nước giao không thu tiền, hoặc cho thuê trả tiền hằng năm;
Đất tạm giao, đất công ích;
Đất vi phạm quy hoạch, đã có thông báo thu hồi mà vẫn cố tình xây dựng, trồng cây để chờ đền bù;
Người đang thuê đất công (không có quyền sử dụng hợp pháp).

Tuy nhiên, trong một số trường hợp, dù không bồi thường về đất, người dân vẫn có thể được hỗ trợ chi phí di dời, tài sản trên đất, tùy quy định cụ thể của địa phương, căn cứ Khoản 2 Điều 108 LĐĐ hiện hành.

3. Nguyên tắc bồi thường:

Bồi thường phải công khai, minh bạch, đúng quy định pháp luật;
Người dân có quyền khiếu nại, yêu cầu xem xét lại phương án bồi thường nếu thấy chưa thỏa đáng;
Cơ quan thu hồi phải tham vấn người dân và thông báo rõ ràng, có quyết định thu hồi hợp pháp.

Việc nắm rõ quy định giúp bạn được bồi thường đầy đủ, đúng luật và tránh rủi ro mất trắng khi đất bị thu hồi làm dự án.

Lời khuyên dành cho người dân

Trước khi nhận thông báo thu hồi, bạn nên: